Yfirlit:
UpphafssÝ­a
Pistlar
Ăvißgrip

Bˇka˙tgßfa

Efst ß baugi - Šviminningar Bj÷rgvins Gu­mundssonar


BŠtum lÝfi vi­ ßrin - greinasafn



Veri­ a­ nÝ­ast ß ÷ldru­um og ÷ryrkjum

4. maÝ 2012

ôEkkert bˇlar ß ■vÝ, a­ rÝkisstjˇrnin Štli a­ lei­rÚtta ■ß miklu kjarasker­ingu, sem aldra­ir og ÷ryrkjar ur­u fyrir ß krepputÝmanum.Kjaranefnd FÚlags eldri borgara krefst ■ess, a­ ■essi kjarasker­ing ver­i lei­rÚtt strax og ■ar ß me­al, a­ afturk÷llu­ ver­i n˙ ■egar kjarasker­ing aldra­ra og ÷ryrkja frß 1.j˙lÝ 2009.═ l÷gum um mßlefni aldra­ra segir, a­ aldra­ir eigi a­ njˇta jafnrÚttis ß vi­ a­ra ■egna ■jˇ­fÚlagsins.Ůa­ er b˙i­ a­ afturkalla kjarasker­ingu rß­herra, ■ingmanna og embŠttismanna en ekki kjarasker­ingu lÝfeyris■ega.Ůessi mismunun er brot ß umrŠddu ßkvŠ­i Ý l÷gunum um mßlefni aldra­ra.Kjaranefnd krefst ■ess, a­ ■essi mismunun ver­i ■egar lei­rÚtt. ô

Framangreind ßlyktun var sam■ykkt Ý kjaranefnd FÚlags eldri borgara Ý ReykjavÝk 13.mars sl. Ůa­ er b˙i­ a­ sam■ykkja margar ßlyktanir hjß Landssambandi eldri borgara (LEB) og FÚlagi eldri borgara (FEB) me­ kr÷fum um, a­ kj÷r aldra­ra ver­i lei­rÚtt.Allar ■essar ßlyktanir hafa fari­ til velfer­arrß­herra.En hann vir­ist ekki hafa neinn skilning ß ■vÝ, a­ ■a­ ■urfi a­ lei­rÚtta kj÷r lÝfeyris■ega.╔g er ■vÝ hrŠddur um, a­ hann hafi stungi­ ■essum till÷gum ÷llum undir stˇl.

Undanfarin 3 ßr hefur lÝfeyrir aldra­ra og ÷ryrkja frß almannatryggingum veri­ Ý frosti. ١ kaup hafi hŠkka­ talsvert hjß lßglaunafˇlki hefur lÝfeyrir ekkert hŠkka­.Ůegar undirb˙ningur nřrra kjarasamninga stˇ­ yfir ßri­ 2011, gengu 3 fulltr˙ar LEB ß fund Gylfa Arnbj÷rnssonar forseta AS═ og fˇru fram ß ■a­, a­ AS═ mundi krefjast ■ess Ý vi­rŠ­um vi­ rÝkisstjˇrnina, a­ lÝfeyrir aldra­ra og ÷ryrkja mundi hŠkka samsvarandi launahŠkkunum. ╔g ßtti ■ess kost a­ vera Ý vi­rŠ­unefnd LEB vi­ AS═.Forseti AS═ sam■ykkti erindi okkar og tˇk mßli­ upp Ý vi­rŠ­um vi­ rÝkisstjˇrnina. Sam■ykkt var, a­ lÝfeyris■egar fengju hli­stŠ­ar kjarabŠtur og laun■egar fengju.MÚr er til efs, a­ lÝfeyris■egar hef­u fengi­ nokkrar hŠkkanir ß lÝfeyri sÝnum 2011, ef AS═ hef­i ekki teki­ upp kr÷fur eldri borgara og ÷ryrkja. Afsta­a rÝkisstjˇrnar og velfer­arrß­herra hefur veri­ mj÷g neikvŠ­ gagnvart kjarakr÷fum lÝfeyris■ega. Reynt hefur veri­ a­ komast hjß ■vÝ a­ bŠta kj÷r ■essa hˇps e­lilega og lÝnan veri­ s˙ a­ gera sem minnst.N˙ segir velfer­arrß­herra, a­ hann hafi gert meira fyrir lÝfeyris■ega Ý tengslum vi­ kjarasamningana 2011 en honum hafi bori­ skylda til! Hann hef­i ekki ■urft a­ lßta lÝfeyris■ega fß 50 ■˙sund krˇna eingrei­slu.HÚr er hlutunum sn˙i­ gersamlega ß haus. Lßgmarkslaun hŠkku­u um 10,3% vori­ 2011 vegna nřju samninganna en tryggingabŠtur lŠgst launu­u lÝfeyris■ega hŠkku­u a­eins um 6,5%. Ůarna haf­i rß­herrann af lÝfeyris■egum talsver­a upphŠ­. Laun■egar s÷mdu um eingrei­slu vegna ■ess a­ ger­ nřrra kjarasamninga drˇst ß langinn.SamkvŠmt yfirlřsingu rÝkisstjˇrnarinnar ßttu bˇta■egar a­ fß s÷mu kjarabŠtur og laun■egar.Af ■vÝ lei­ir, a­ lÝfeyris■egar ßttu rÚtt ß eingrei­slunni eins og laun■egar.Um sÝ­ustu ßramˇt hÚlt velfer­arrß­herra uppteknum hŠtti: Hann kleip af kjarabˇtunum, sem aldra­ir og ÷ryrkjar ßttu a­ fß ■ß.Hann lÚt lÝfeyris■ega fß 3,5% hŠkkun lÝfeyris Ý sta­ 6%.Ůessu mˇtmŠlti AS═ har­lega en allt kom fyrir ekki: Velfer­arrß­herra gaf sig ekki. Hann og rÝkisstjˇrnin vir­ast telja nau­synlegt a­ nÝ­ast ß ÷ldru­um og ÷ryrkjum.

Ůegar rÝkisstjˇrnin tˇk vi­, lřsti h˙n ■vÝ yfir, a­ h˙n Štla­i a­ koma hÚr ß velfer­arsamfÚlagi a­ norrŠnni fyrirmynd.En h˙n hefur stefnt Ý ÷fuga ßtt. Vi­ h÷fum veri­ a­ fjarlŠgjast norrŠna velfer­arsamfÚlagi­ en ekki a­ nßlgast ■a­.Ůa­ er b˙i­ a­ taka grunnlÝfeyrinn af stˇrum hˇpi lÝfeyris■ega, sem h÷f­u grunnlÝfeyri og h÷f­u greitt til almannatrygginga alla sÝna starfsŠvi.FrÝtekjum÷rk voru lŠkku­ Ý sta­ ■ess a­ hŠkka ■au og sker­ingarhlutfall tekjutryggingar hŠkka­.LÝfeyrir aldra­ra og ÷ryrkja frß almannatryggingum er svo lßgur a­ engin lei­ er a­ lifa sˇmasamlegu lÝfi af honum.Eini hˇpurinn, sem hefur fengi­ nokkra hŠkkun lÝfeyris er sß hˇpur, sem fŠr fulla lßgmarksframfŠrslutryggingu ( framfŠrsluuppbˇt) en sß hˇpur er mj÷g fßmennur. Stjˇrnv÷ld flagga ■vÝ ˇspart, a­ framfŠrsluuppbˇtin hafi hŠkka­ eins og ■a­ sÚ nˇg.Aldra­ur ma­ur e­a ÷ryrki, sem fer Ý samb˙­ e­a břr me­ syni e­a dˇttur, missir heimilisuppbˇtina a­ mestu og hrapar ni­ur ˙r 174 ■˙s.krˇnum eftir skatt Ý 156 ■˙s.krˇnur eftir skatt.Ůa­ er miki­ ranglŠti.Til ■ess a­ nßlgast norrŠna velfer­arkerfi­ er ekki nˇg a­ hŠkka lÝfeyri a­ kreppu lokinni um tŠplega s÷mu upphŠ­ og laun hŠkka um. Ůa­ ■arf a­ hŠkka lÝfeyri aldra­ra og ÷ryrkja talsvert meira, me­al annars vegna mikillar sker­ingar ß kj÷rum lÝfeyris■ega undanfarin 3 ßr. Ef n˙verandi rÝkisstjˇrn vill reka af sÚr sly­ruor­i­ ver­ur h˙n a­ hŠkka lÝfeyri aldra­ra og ÷ryrkja myndarlega ß ■essu ßri. Geri h˙n ■a­ ekki er h˙n a­ haga sÚr eins og hver ÷nnur Ýhaldsstjˇrn. Ůa­ dugar ekki Ý ■essu sambandi a­ rÚtta fram tilfŠrslur innan almannatrygginga .Aldra­ir og ÷ryrkjar vilja kjarabŠtur en ekki eing÷ngu kerfisbreytingu  almannatrygginga.

Bj÷rgvin Gu­mundsson

Birt Ý Morgunbla­inu Ý mars 2012



Nřjustu pistlarnir:
RÝki­ vanrŠknir hj˙krunarheimilin, 21.8.2018
Hvers vegna er stjˇrnarskrßin brotin ß ÷ldru­um og ÷ryrkjum?, 2.8.2018
BŠta ■arf kj÷r aldra­ra strax ekki sÝ­ar, 19.7.2018
Eldri borgarar mega hvorki vinna nÚ spara, 21.9.2017
Almannatryggingar fyrsta sto­ lÝfeyriskerfisins, 12.7.2017
RÝki­ tˇk alla "kjarabˇtina" til baka!, 25.5.2017
Almannatryggingar reka lestina me­al slÝkra trygginga ß Nor­url÷ndum, 30.3.2017
Kj÷r verst settu eldri borgara og ÷ryrkja eru vi­ hungurm÷rk!, 2.3.2017
Gˇ­Šri­ hefur ekki komi­ til eldri borgara, 16.2.2017
Eldri borgarar og ÷ryrkjar hafi 400 ■˙sund ß mßnu­i fyrir skatt!, 2.2.2017
RÝkisstjˇrnin nÝ­ist ß kj÷rum lÝfeyris■ega!, 1.12.2016
Er b˙i­ a­ mynda stjˇrn ß bak vi­ tj÷ldin?, 26.11.2016
Fj÷ldi eldri borgara břr vi­ bßg kj÷r, 16.11.2016
Samfylkingin berjist fyrir laun■ega og lÝfeyrisfˇlk, 15.11.2016
BŠta ■arf kj÷r lÝfeyris■ega miklu meira en um ■essa hungurl˙s,sem taka ß gildi nŠsta ßr, 11.11.2016
Aldra­ir og ÷ryrkjar eiga rÚtt ß lÝfeyri (ekki bˇtum), 3.11.2016
Margir eiga erfitt me­ a­ draga fram lÝfi­!!, 11.8.2016
Hva­a flokkar sty­ja kjarakr÷fur aldra­ra og ÷ryrkja?, 5.8.2016
Engar kjarabŠtur Ý nřjum till÷gum um almannatryggingar, 3.8.2016
BŠtir Sigur­ur Ingi kj÷r aldra­ra?, 8.7.2016
Afnema ver­ur endurkr÷fur ß aldra­a og ÷ryrkja vegna ofgrei­slu, 3.7.2016
Aldra­ir og ÷ryrkjar kjˇsa kjarabŠtur!, 14.6.2016
Sker­ing vegna atvinnutekna aldra­ra eykst!, 4.6.2016
Sta­a aldra­ra og ÷ryrkja ˇßsŠttanleg, 18.5.2016
LÝfeyrir aldra­ra ß a­ hŠkka um 30%, 2.5.2016
76.greinin gildir einnig fyrir verst stŠ­u eldri borgara og ÷ryrkja!, 21.4.2016
Sigur­ur Ingi efni kosningalofor­in vi­ aldra­a og ÷ryrkja!, 20.4.2016
MannrÚttindi st÷­ugt brotin ß ÷ldru­um og ÷ryrkjum, 3.4.2016
GrunnlÝfeyrir skertur ß nř samkvŠmt nřjum till÷gum rÝkisnefndar, 31.3.2016
LÝfeyrir aldra­ra hjß TR tekinn af ■eim vi­ innl÷gn ß hj˙krunarheimili!, 25.2.2016



Vefstjˇrn