Yfirlit:
Upphafssķša
Pistlar
Ęviįgrip

Bókaśtgįfa

Efst į baugi - ęviminningar Björgvins Gušmundssonar


Bętum lķfi viš įrin - greinasafn



Aldrašir: Erum mörgum įratugum į eftir hinum Noršurlöndunum

7. nóvember 2005

 

 

 

Fram kom ķ kastljósi sjónvarpsins 25.oktober sl.,aš  Ķsland er mörgum įratugum į eftir hinum Noršurlöndunum ķ vistunarmįlum aldrašra.Formašur Félags eldri borgara ķ Reykjavķk,Margrét Margeirsdóttir, benti į žetta ķ kastljósi.Ķ žęttinum var einkum rętt um įstandiš  varšandi hjśkrunarrżmi fyrir aldraša en ķ žeim mįlum rķkir  algert öngžveiti.Rętt var um hjśkrunarheimiliš  Sólvang ķ Hafnarfirši en žar  eru tvöfalt fleiri vistmenn en ęttu vera. Margir eru saman ķ hverju herbergi,allt upp ķ

 4 vistmenn. Heilbrigšir aldrašir eru hafšir ķ herbergi meš heilabilušum en žaš er lögbrot..Ekkert einkalķf er hjį öldrušum viš žessar ašstęšur. Žegar ašstandendur aldrašra koma ķ heimsókn į Sólvang er hvergi afdrep til žess setjast nišur og ręša saman  einkamįl. Forstöšukona Sólvangs sagši,aš vegna žrengsla og vandręšaįstands yrši  oft gefa öldrušum svefnlyf,sem komast mętti hjį, ef ašstęšur vęru ķ lagi.

 

 Ašeins 1 į vera ķ hverju herbergi

 

 Į hinum Noršurlöndunum er ašeins einn vistmašur ķ  hverju herbergi og žaš er krafa samtaka eldri borgara hér,aš žannig verši žaš einnig hér į landi. En žaš vantar mikiš į,aš  žaš markmiš nįist hér.1000 aldrašir deila herbergi meš ókunnugum į vistheimilum fyrir aldraša hér į landi. Margrét Margeirsdóttir sagši ķ kastljósi: Žetta įstand er ekki bjóšandi eldri borgurum.Žetta eru  skilaboš frį stjórnvöldum um,aš  žetta  nógu gott fyrir aldraša.

 Žaš hefur veriš lengi į dagskrį byggja viš Sólvang til žess bęta ašstöšu  vistmanna žar.Sólvangur var byggšur um mišja sķšustu öld sem sjśkrahśs og žvķ ekki  hannašur sem hjśkrunarheimili fyrir aldraša.Sl. 20 įr hefur veriš rętt um byggja viš heimiliš og  hefur teikning veriš til allan žann tķma. En framkvęmdum er alltaf frestaš. er rętt um byggja viš įriš 2008. Forrįšamenn heimilisins og fulltrśar  eldri borgara telja žaš allt of seint.Mįliš er ķ höndum rķkisins. Jón Kristjįnsson heilbrigšisrįšherra sagši ķ vištali viš sjónvarpiš 27.oktober,aš  įstęšan fyrir žvķ framkvęmdir hefšu enn ekki hafist viš višbyggingu viš Sólvang vęri sś,aš įstandiš ķ žessum mįlum vęri enn verra annars stašar en ķ Hafnarfirši eins og t.d. ķ Reykjavķk  en žar eru meira en 300 aldrašir  į bišlista eftir rżmi į hjśkrunarheimili.70 heilabilašir eldri borgarar bķša eftir rżmi į višeigandi sjśkrastofnun. Framkvęmdir ķ Reykjavķk eru lįtnar hafa forgang. Rįšherra višurkenndi , žaš vęri lögbrot hafa heilabilaša ķ herbergi meš heilbrigšum į Sólvangi.

 

 Fjįrrįšin tekin af öldrušum!

 

 Ég hefi ķ fyrri  greinum mķnum um mįlefni aldrašra einkum rętt um kjör aldrašra og greišslur til žeirra frį almannatryggingum.Į žvķ sviši er įstandiš óvišunandi. En žaš sem segir hér framan leišir ķ ljós,aš algert vandręšaįstand rķkir einnig ķ hjśkrunarmįlum aldrašra. Lög varšandi vistun aldrašra eru brotin eins og  heilbrigšisrįšherra hefur višurkennt opinberlega.Žrengslin į Sólvangi eru stjórnvöldum til skammar. En žar viš bętist,aš stór hópur aldrašra,yfir 300 ķ Reykjavķk,fęr hvergi rżmi į hjśkrunarheimili enda žótt  fólkiš bśiš greiša skatta og skyldur til hins opšinbera alla sķna tķš.Žaš er einnig til skammar.Žaš hefši įtt taka fjįrmuni af sķmapeningunum til žess leysa žetta vandamįl,reisa hjśkrunarheimili til žess śtrżma bišlista aldrašra eftir hjśkrunarrżmi.

 Žį žarf afnema žaš mannréttindabrot hjśkrunarheimili  eša Tryggingastofnun felli nišur allar tryggingabętur til  aldrašra,žegar žeir vistast į  dvalar-eša hjśkrunarheimili.En sķšan verši aldrašir aš fara bónarveg aš Tryggingastofnun og sękja um vasapeninga til stofnunarinnar.Segja mį,aš žeir missi fjįrręši sitt meš žessu fyrirkomulagi. Krafan er sś,aš aldašir fįi greiddar žęr bętur,sem žeir eiga rétt į en sķšan greiši žeir sjįlfir fyrir dvöl sķna į dvalar-eša hjśkrunarheimili og haldi eftir įkvešnum hluta  ķ vasapeninga. Žannig er fyrirkomulagiš ķ nįlęgum löndum.  

 

Margir tugir milljarša hafšir af öldrušum!

 

 Ég hefi bent į,aš rķkiš hefur haft marga tugi milljarša af öldrušum sl. 11 įr mišaš viš loforš,sem öldrušum voru gefin af rķkisstjórn  įriš1995.Žar viš bętist ,aš algert öngžveiti rķkir ķ vistunarmįlum aldrašra. Lög um vistun aldrašra eru brotin,sbr. Sólvang ķ Hafnarfirši. Rķkinu ber skylda til žess sjį öldrušum,sem ekki geta bśiš ķ heimahśsum,fyrir hjśkrunarrżmi. Žessa skyldu uppfyllir rķkiš ekki. Žaš er ekki nóg fyrir rķkisstjórnina,aš guma af “góšum” fjįrhag rķkisins og “góšu” efnahagsįstandi,žegar  rķkisstjórnin vanrękir algerlega leysa mįl žeirra eldri borgara sem byggt hafa upp Ķsland ķ dag.Enn er unnt bęta śr žeim mįlum,ef vilji er fyrir hendi.

Žaš eru nógir peningar til. Žetta er ašeins spurning um forgang. Žaš mętti lįta żmis gęluverkefni bķša.Einn eldri borgari hringdi  til mķn og sagši,aš  žaš mętti draga śr fjįrveitingum  til fornleifarannsókna en auka ķ stašinn fjįrveitingar til eldri borgara.Mįl eldri borgara žyldu ekki biš en  fornleifarnar męttu bķša.

 

 

Björgvin Gušmundsson

Birt ķ Morgunblašinu 6.nóvember 2005

 

 



Nżjustu pistlarnir:
Rķkiš vanręknir hjśkrunarheimilin, 21.8.2018
Hvers vegna er stjórnarskrįin brotin į öldrušum og öryrkjum?, 2.8.2018
Bęta žarf kjör aldrašra strax ekki sķšar, 19.7.2018
Eldri borgarar mega hvorki vinna né spara, 21.9.2017
Almannatryggingar fyrsta stoš lķfeyriskerfisins, 12.7.2017
Rķkiš tók alla "kjarabótina" til baka!, 25.5.2017
Almannatryggingar reka lestina mešal slķkra trygginga į Noršurlöndum, 30.3.2017
Kjör verst settu eldri borgara og öryrkja eru viš hungurmörk!, 2.3.2017
Góšęriš hefur ekki komiš til eldri borgara, 16.2.2017
Eldri borgarar og öryrkjar hafi 400 žśsund į mįnuši fyrir skatt!, 2.2.2017
Rķkisstjórnin nķšist į kjörum lķfeyrisžega!, 1.12.2016
Er bśiš aš mynda stjórn į bak viš tjöldin?, 26.11.2016
Fjöldi eldri borgara bżr viš bįg kjör, 16.11.2016
Samfylkingin berjist fyrir launžega og lķfeyrisfólk, 15.11.2016
Bęta žarf kjör lķfeyrisžega miklu meira en um žessa hungurlśs,sem taka į gildi nęsta įr, 11.11.2016
Aldrašir og öryrkjar eiga rétt į lķfeyri (ekki bótum), 3.11.2016
Margir eiga erfitt meš aš draga fram lķfiš!!, 11.8.2016
Hvaša flokkar styšja kjarakröfur aldrašra og öryrkja?, 5.8.2016
Engar kjarabętur ķ nżjum tillögum um almannatryggingar, 3.8.2016
Bętir Siguršur Ingi kjör aldrašra?, 8.7.2016
Afnema veršur endurkröfur į aldraša og öryrkja vegna ofgreišslu, 3.7.2016
Aldrašir og öryrkjar kjósa kjarabętur!, 14.6.2016
Skeršing vegna atvinnutekna aldrašra eykst!, 4.6.2016
Staša aldrašra og öryrkja óįsęttanleg, 18.5.2016
Lķfeyrir aldrašra į aš hękka um 30%, 2.5.2016
76.greinin gildir einnig fyrir verst stęšu eldri borgara og öryrkja!, 21.4.2016
Siguršur Ingi efni kosningaloforšin viš aldraša og öryrkja!, 20.4.2016
Mannréttindi stöšugt brotin į öldrušum og öryrkjum, 3.4.2016
Grunnlķfeyrir skertur į nż samkvęmt nżjum tillögum rķkisnefndar, 31.3.2016
Lķfeyrir aldrašra hjį TR tekinn af žeim viš innlögn į hjśkrunarheimili!, 25.2.2016



Vefstjórn