Yfirlit:
UpphafssÝ­a
Pistlar
Ăvißgrip

Bˇka˙tgßfa

Efst ß baugi - Šviminningar Bj÷rgvins Gu­mundssonar


BŠtum lÝfi vi­ ßrin - greinasafn



LÝfeyrir aldra­ra ver­ur a­ stˇrhŠkka

4. oktˇber 2004

Hve mikill er framfŠrslukostna­ur aldra­ra
ß mßnu­i?Hagstofan kannar ekki sÚrstaklega ˙tgj÷ld e­a framfŠrslukostna­
aldra­ra. Hins vegar framkvŠmir Hagstofan reglulega neyslukannanir,■.e. athugar
hver me­altals˙tgj÷ld heimila og einstaklinga Ý landinu eru. Ni­ursta­a slÝkra
neyslukannana gefur vissulega vÝsbendingu um framfŠrslukostna­ aldra­ra.
SÝ­asta slÝk k÷nnun var ger­ ßrin 2000-2002 og var ni­ursta­a hennar birt Ý
j˙nÝ sl.SamkvŠmt henni eru me­altals˙tgj÷ld einhleypinga Ý landinu  161 ■˙s kr.
ß mßnu­i. Inni Ý ■eirri t÷lu er h˙snŠ­iskostna­ur en mj÷g lßgt ߊtla­ur e­a
a­eins 38 ■˙s. Ůa­ er a­ sjßlfs÷g­u mun lŠgri fjßrhŠ­ en leiga fyrir litla Ýb˙­
er.En ßstand aldra­ra Ý h˙snŠ­ismßlum er vissulega mj÷g misjafnt. Sumir eiga
skuldlitlar Ýb˙­ir en a­rir ver­a a­ leigja ß almennum marka­i og enn a­rir
hafa komist Ý ■jˇnustuib˙­ir. ╔g tel ■ˇ,a­ 38 ■˙s ß mßnu­i sÚ of lßg tala fyrir
h˙snŠ­iskostna­. Engin opinber gj÷ld eru inni Ý  t÷lunni 16l ■˙s.kr. ß
mßnu­i.Tekjuskattar eru ekki inni Ý ■essari t÷lu og ekki heldur
fasteignaskattar e­a bifrei­agj÷ld.Lˇ­arleiga,vatnsskattur og sorphir­ugjald er
me­tali­. Nokkra a­ra li­i vantar  inn Ý ■essa t÷lu svo sem fÚlagsgj÷ld,vexti
o.fl.

Hva­ segir ■essi tala okkur um framfŠrslukostna­ aldra­ra?Ůurfa aldra­ir
eitthva­ minna sÚr til framfŠrslu  en  almenningur yfirleitt? ╔g held ekki. A­
vÝsu vitum vi­ ■a­,a­ aldra­ir eru oft nŠgjusamir  og veita sÚr oft minna en
a­rir. En Úg tel,a­ ■egar lÝfeyrir aldra­ra er ßkve­inn eigi a­ mi­a vi­ ■a­,a­
aldra­ir ■urfi hi­ sama sÚr til framfŠrslu  a­ me­altali og  a­rir Ý
■jˇ­fÚlaginu. Aldra­ir eiga a­ geta lifa­ me­ reisn.

═ bˇk sinni "FßtŠkt ß ═slandi Ý upphafi nřrrar aldar" taldi Harpa Njßls
fÚlagsfrŠ­ingur,a­ ■a­ vanta­i tŠplega 40 ■˙s.kr. ß mßnu­i upp ß, a­ bŠtur
aldra­ra og annarra frß Tryggingastofnun dyg­u til framfŠrslu.Hennar mat var
mi­a­ vi­ ver­lag ßri­ 2000.┴ ■eim tÝma nßmu bŠtur Tryggingastofnunar til
aldra­ra einstaklinga 63% af ߊtlu­um lßgmarksframfŠrslukostna­i  ■eirra en
Harpa Njßls ߊtla­i ■ß lßgmarksframfŠrslukostna­   einstaklinga r˙mlega 100 ■˙s
kr. ß mßnu­i og tˇk h˙n vi­ mat sitt tillit til ■ess sem fÚlagsmßlarß­uneyti
taldi,a­ hver einstaklingur ■yrfti nau­synlega ß a­ halda sÚr til
framfŠrslu.Harpa segir Ý bˇk sinni: "Ůar ( hjß fÚlagsmßlarß­uneytinu) er
skilgreint a­ allir eigi a­ geta keypt sÚr fŠ­i, klŠ­i, hreinlŠtis- og
snyrtiv÷rur, heimilisb˙na­, lyf og lŠknishjßlp. Ůeir eigi a­ geta greitt
afnotagjald af sÝma og rÝkis˙tvarpi, hita og rafmagn,  h˙saleigu e­a e­lilegan
h˙snŠ­iskostna­ og sta­i­ undir kostna­i af rekstri bifrei­ar,"  ═ t÷lum H÷rpu
Njßls um lßgmarksframfŠrslukostna­ er ekki kostna­ur vegna  fer­alaga, hˇtel-og
veitingakostna­ar, ßfengiskaupa,afborgana af bÝl  e­a menntunar svo nokkrir
li­ir sÚu nefndir sem vantar.

Me­ hli­sjˇn af sÝ­ustu neysluk÷nnun Hagstofunnar, tel Úg a­ ■a­ vanti meira
upp ß en fram kemur Ý bˇk H÷rpu Njßls.

╔g tel,a­ ■a­ vanti  60-80 ■˙s kr. ß mßnu­i upp ß a­ bŠturnar nŠgi til
framfŠrslu einstaklinga.Er ■ˇ ekki Ý ■eim t÷lum teki­ fullt tillit til
skattgrei­slna.

LÝfeyrir aldra­ra einstaklinga frß Tryggingastofnun,me­ ÷llum uppbˇtum,er Ý
dag um 105 ■˙s kr. ß mßnu­i.Er ■ß mi­a­ vi­ ■ß,sem ekki njˇta lÝfeyris ˙r
lÝfeyrissjˇ­um.Ljˇst er,a­ s˙ upphŠ­ ver­ur a­ stˇrhŠkka.





Bj÷rgvin Gu­mundsson

 

Birt Ý FrÚttabla­inu 4.oktober 2004



 



Nřjustu pistlarnir:
RÝki­ vanrŠknir hj˙krunarheimilin, 21.8.2018
Hvers vegna er stjˇrnarskrßin brotin ß ÷ldru­um og ÷ryrkjum?, 2.8.2018
BŠta ■arf kj÷r aldra­ra strax ekki sÝ­ar, 19.7.2018
Eldri borgarar mega hvorki vinna nÚ spara, 21.9.2017
Almannatryggingar fyrsta sto­ lÝfeyriskerfisins, 12.7.2017
RÝki­ tˇk alla "kjarabˇtina" til baka!, 25.5.2017
Almannatryggingar reka lestina me­al slÝkra trygginga ß Nor­url÷ndum, 30.3.2017
Kj÷r verst settu eldri borgara og ÷ryrkja eru vi­ hungurm÷rk!, 2.3.2017
Gˇ­Šri­ hefur ekki komi­ til eldri borgara, 16.2.2017
Eldri borgarar og ÷ryrkjar hafi 400 ■˙sund ß mßnu­i fyrir skatt!, 2.2.2017
RÝkisstjˇrnin nÝ­ist ß kj÷rum lÝfeyris■ega!, 1.12.2016
Er b˙i­ a­ mynda stjˇrn ß bak vi­ tj÷ldin?, 26.11.2016
Fj÷ldi eldri borgara břr vi­ bßg kj÷r, 16.11.2016
Samfylkingin berjist fyrir laun■ega og lÝfeyrisfˇlk, 15.11.2016
BŠta ■arf kj÷r lÝfeyris■ega miklu meira en um ■essa hungurl˙s,sem taka ß gildi nŠsta ßr, 11.11.2016
Aldra­ir og ÷ryrkjar eiga rÚtt ß lÝfeyri (ekki bˇtum), 3.11.2016
Margir eiga erfitt me­ a­ draga fram lÝfi­!!, 11.8.2016
Hva­a flokkar sty­ja kjarakr÷fur aldra­ra og ÷ryrkja?, 5.8.2016
Engar kjarabŠtur Ý nřjum till÷gum um almannatryggingar, 3.8.2016
BŠtir Sigur­ur Ingi kj÷r aldra­ra?, 8.7.2016
Afnema ver­ur endurkr÷fur ß aldra­a og ÷ryrkja vegna ofgrei­slu, 3.7.2016
Aldra­ir og ÷ryrkjar kjˇsa kjarabŠtur!, 14.6.2016
Sker­ing vegna atvinnutekna aldra­ra eykst!, 4.6.2016
Sta­a aldra­ra og ÷ryrkja ˇßsŠttanleg, 18.5.2016
LÝfeyrir aldra­ra ß a­ hŠkka um 30%, 2.5.2016
76.greinin gildir einnig fyrir verst stŠ­u eldri borgara og ÷ryrkja!, 21.4.2016
Sigur­ur Ingi efni kosningalofor­in vi­ aldra­a og ÷ryrkja!, 20.4.2016
MannrÚttindi st÷­ugt brotin ß ÷ldru­um og ÷ryrkjum, 3.4.2016
GrunnlÝfeyrir skertur ß nř samkvŠmt nřjum till÷gum rÝkisnefndar, 31.3.2016
LÝfeyrir aldra­ra hjß TR tekinn af ■eim vi­ innl÷gn ß hj˙krunarheimili!, 25.2.2016



Vefstjˇrn